Protestants,
wat houdt dat in?

• De Protestantse Kerk in Nederland
• Geschiedenis van de christelijke kerk
• Kerk: organisatie en plaats van samenkomst
• Wat christenen geloven
• Bijbel
• Bidden
• Vieren
• Leven
• Woordenlijst

(informatie o.a. ontleend aan de brochure "Leren leven van de verwondering”, visie op het leven en werken van de kerk in haar geheel, van de Protestantse Kerk in Nederland, Utrecht 2005 (ook te vinden op www.pkn.nl).

Het protestantisme begon als protestbeweging tegen misstanden in de westerse kerk, (Luther 1520) maar werd tegen wil en dank een aparte kerkfamilie.
Zowel Luther als Calvijn (de bekendste reformatoren) was het te doen om een hervorming van de bestaande kerk, niet om het legitimeren van een alternatieve kerk. Hun principes Sola Fide (door geloof alleen) en Sola Scriptura (de Schrift alleen) waren vooral formuleringen van waar het fout ging in de bestaande kerk.
In Europa is het na heftige godsdienststrijd gekomen tot vreedzaam naast elkaar bestaan van verschillende kerkgenootschappen. In de nieuwe wereld is deze godsdienstvrijheid zelfs tot principe verheven.
In de oecumenische contacten van de laatste eeuw is het besef gegroeid dat geen van de kerken de waarheid in pacht heeft en dat ze elkaar op allerlei terreinen aanvullen. In de twintigste eeuw zijn heel wat kerkgenootschappen die door splitsing ontstaan waren weer verenigd (bijv. de United Reformed Church, waarmee de PKN nauwe banden onderhoudt). Op 1 mei 2004 werden de Nederlands Hervomde Kerk, de Gereformeerde Kerken in Nederland en de Lutherse Kerk in het Koningkrijk der Nederlanden verenigd in de Protestantse Kerk in Nederland.

Ondanks tegengeluiden werd bij het begin van de PKN geargumenteerd gezegd dat het protestantisme toekomst heeft.

Paul Tillich formuleerde meer dan een kwart eeuw geleden een aantal voorwaarden waar het protestantisme aan moet voldoen. Ze zijn nog steeds actueel:

1. Vasthouden aan het profetische protest tegen alles wat als gedachte of institutie aanspraak op absolutisme maakt.

2. Zich richten op nieuwe spiritualiteitvormen met sacramenten en symbolen als tastbare representanten van genade. Want geloof raakt niet uitsluitend aan bewuste, verstandelijke redeneringen of aan morele verplichtingen, maar aan heel de mens, ook aan het onbewuste. Vertoeven in het krachtenveld van de genade gaat voor denken en moeten en vraagt om een mystieke benadering. Vandaar dat in de moderne praktische theologie relatief veel aandacht is voor het heilige, voor spiritualiteit, voor rituelen, voor de functie van geestelijke begeleiding van pastores en voor symbooldidactiek.

3. Openstaan voor weerspiegelingen en gestalten van genade in het gewone, profane leven met breuken en deuken. Zo wordt het aren lezen door de weduwe Ruth op het veld geduid als schuilen onder de vleugels van God, bemiddeld door Boaz (Ruth znz). Het protestantse principe is aan het werk overal daar waar de profane werkelijkheid bezien en beschreven wordt met het oog op de diepste grond als gave, als mogelijke plek van Gods tegenwoordigheid.

Hier enige links over het protestantisme

http://www.protestanet.be/
http://www.luther.de/nl
http://www.museeprotestant.org/
Historisch Documentatiecentrum voor het Nederlands Protestantisme (1800-heden)
De Johannes a Lasco Bibliotheek in Emden